HISTORIE

De Volkswagen Kever heeft wereldgeschiedenis geschreven. Hij is geproduceerd van 1938 tot 2003 en daarmee de langst geproduceerde auto ooit. Na de Volkswagen Golf is het ook de meest geproduceerde auto ooit. Kwantiteit zegt echter niet alles. De T-Ford is wellicht de belangrijkste auto uit de geschiedenis, maar de Volkswagen Kever is een goede tweede. Daarmee vertegenwoordigt de Kever internationale mobiliteitsgeschiedenis, die ook voor Nederland uiterst belangwekkend is.

Kraft durch Freude
De productiegeschiedenis is verder relevant als we de historische context beschouwen waarin de auto werd ontwikkeld. Dat gebeurde in het Duitsland van de jaren 1930, waar de Volkswagen (toentertijd "KdF-wagen" geheten; Kraft durch Freude) onderdeel werd van het uitgebreide politieke programma van de NSDAP. Voor iedere Duitser een auto, was het motto. Met dit Duitsland kreeg uiteindelijk een groot deel van de wereld te maken, ook ons land.

Bonnensyteem
Feitelijk was deze auto voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog al klaar, maar van massaproductie kwam toen nog niets. Ook de KdF-fabrieken werden ingeschakeld voor de oorlogsporductie. Vele Duitsers, die met behulp van een bonnen-systeem konden sparen voor zo'n wagen "KdF-wagen" konden sparen, bleven met waardeloze spaarkaarten zitten. Inruilen was er na de oorlog uietraard niet meer bij.

Vooruitstrevend
Zeker voor de jaren dertig was de KdF-Wagen technisch vooruitstrevend: een luchtgekoelde boxermotor achterin, chassis en carrosserie als één geheel van staalplaat, vering voor en achter, onafhankelijk met torsiestaven en pendelassen en standaard met verwarming. Ook de vormgeving was toen revolutionair en gebaseerd om het stroomlijnprincipe dat in de jaren 1930 opgang deed en als het summum van moderniteit werd beschouwd.

Engelsen
Na de oorlog werd de fabriek bezet door de Engelsen en onder hun verantwoordelijkheid werd de productie van de Kever weer opgestart. Het werd een enorm scuces: de Kever werd uiteindelijk de meest verkochte auto ooit. Hij bleek betrouwbaar, had een lange levensduur en een hoge inruilwaarde. Jan de Lange schrijft: "Het was vroeger een werkpaard, de enige klasseloze auto die er bestond.

Klasseloze auto
Een Kever had je niet als statussymbool, maar als vervoermiddel; het was een typische gezinswagen. De auto was taai, robuust en uitermate betrouwbaar: hij bleef het bijna altijd doen en als hij er toch mee stopte, dan was er een vriendelijke, efficiënte en voordelige garage om de hoek die hem snel weer kon maken. Het onderhoud was eenvoudig en goedkoop, en omdat het model niet veranderde en de bouwkwaliteit perfect was, kreeg je altijd een prima inruilprijs."

Servicenetwerk
Op de eerste naoorlogse RAI-tentoonstelling stond één West-Duitse auto, de Kever. De verkopen hier zouden al spoedig flink stijgen, mede door de lage prijs van de auto en zijn lage verbruik van de toen nog relatief dure benzine. Een verklaring voor de populariteit zou ook het grote servicenetwerk (dealers en garages) kunnen zijn dat al snel tot stand kwam. In 1956 waren er al 50.000 verkocht in ons land, in 1959 100.000, in 1962 200.000 en in 1968 300.000. De VW werd in de naoorlogse periode een degelijke, vertrouwde auto waar iedereen rijles in had, waar iedereen wel eens in reed en waar de straten mee vol stonden.

Symbool
Voor ons land kan de Volkswagen wel als hét symbool van de particuliere massamotorisering worden gezien. Tussen 1950 en 1970 neemt het merk vijftien achtereenvolgende jaren de toppositie in het Nederlandse klassement van de meest verkochte auto in. Pas in 1969 neemt Opel de leiding over. Snel daarna werd duidelijk dat de Kever zijn beste (verkoop)jaren gehad had. Maar in 1976 was Volkswagen met de Golf I terug in de top vijf van meest verkochte merken. De Kever zélf blijft vooral nog lang populair als een soort "cultauto".

VOLKSWAGEN KEVER ALS ERFGOED

Er zijn heel wat exemplaren van de Volkswagen Kever bewaard gebleven, zowel in musea als onder particuliere eigenaren. Die eigenaren hebben zich verenigd in diverse clubs, zoals de "Luchtgekoelde VW Club Nederland". De naam is uiteraard gekozen ter onderscheiding van de latere VW-modellen, die niet meer luchtgekoeld zijn.

CULTUURHISTORISCHE WAARDE VOLKSWAGEN KEVER

De Volkswagen Kever representeert een belangrijke ontwikkeling in de geschiedenis van het particuliere personenvervoer over de weg in ons land, namelijk de massamotorisering, die in Nederland vooral plaatsvond in de jaren 1960.
De Volkswagen Kever was bovendien lange tijd een zeer beeldbepalende auto in ons land. het was de eerste populaire auto met de kenmerkende gebogen carrosserie van staalplaat die een geheel vormde met het chassis en de eerste populaire auto met de motor achterin. De straten stonden er mee vol; bovendien bracht de luchtgekoelde boxermotor van de Kever een zeer kenmerkend geluid voort dat vele jaren overal in ons land te horen was.

meer over dit onderwerp >>